Problemy z jedzeniem – wskazówki terapeutyczne

WARSZTAT TERAPEUTY

Do gabinetu terapeutycznego przychodzi coraz więcej rodziców zgłaszających, że ich dzieci mają problem z jedzeniem. Czasem okazuje się, że dzieci nie są w stanie próbować nowych produktów, odmawiają w ogóle jedzenia, są wybredne, unikają pokarmów o określonym smaku, temperaturze czy konsystencji. Bywają określane mianem dzieci wybrednych, niejadków. Trafiają więc na konsultacje do różnych lekarzy, terapeutów integracji sensorycznej, logopedów, neurologopedów oraz terapeutów karmienia. Dla rodziców trudności, o których mowa, są z jednej strony źródłem wielu zmartwień (np. dziecko zbyt mało przybiera na wadze, ma obniżoną odporność organizmu, jest zbyt słabe, by osiągać poszczególne kamienie milowe), z drugiej jest to również przyczyna napięć i frustracji. Często życie takiej rodziny zaczyna mimowolnie kręcić się właśnie wokół jedzenia. Dzieci trudno jest przekonać do rozszerzenia repertuaru spożywanych produktów, co pociąga za sobą silne poczucie bezradności i lęk.

Problemy z jedzeniem mogą mieć złożone przyczyny i obejmują swoim zakresem różne aspekty. Do najczęstszych można zaliczyć następujące:

  • Dzieci, które są wybredne – chodzi tutaj w szczególności o te wszystkie maluchy, które nie jedzą wystarczająco dużo, a nawet gdy spożywają jakieś posiłki, to robią to wolno i najczęściej nie są w ogóle zainteresowane tym, co jedzą. Co ciekawe, takie problemy pojawiające się w okresie dzieciństwa mogą być przyczyną anoreksji w okresie dorastania.
  • Dzieci, które jedzą selektywnie – jedzenie tylko wybranych produktów i odmawianie jedzenia, które nie należy do określonej grupy. Często pojawia się tutaj opór przed jedzeniem, dławienie się, wypluwanie jedzenia, zabawa jedzeniem, niepokój towarzyszący dziecku w czasie jedzenia.
  • Dzieci, które grymaszą – dzieci nie chcą spożywać posiłków, odmawiają ich jedzenia, nie wykazują zainteresowania jedzeniem, jedzą bardzo mało.
  • Dzieci mające awersje pokarmowe – awersje są często odpowiedzią na traumatyczne, trudne doświadczenia będące udziałem dzieci, np. zakrztuszenie. Często widoczny jest uogólniony lęk przed jedzeniem, który może iść w parze z selektywnym jedzeniem.
  • Dzieci, u których diagnozuje się neofobie żywieniowe – jest to lęk przed próbowaniem nowych produktów, przy jednoczesnym spożywaniu tych rzeczy, które dziecku są już dobrze znane.

Mogłoby się wydawać, że problem ze spożywaniem jedzenia nie jest zbyt powszechny, jednak jak się okazuje, dotyczy on 25–45% dzieci zdrowych oraz nawet 80% dzieci, które mają zdiagnozowane również dodatkowe trudności rozwojowe, niepełnosprawność czy problemy neurologiczne (np. zaburzenia ze spektrum autyzmu, MPD). Dla części rodzin jest to problem przejściowy i mija wraz z rozwojem dziecka, ale jest duża grupa rodziców borykających się z tym wyzwaniem przez całe życie. Co ważne, zarówno w jednym, jak i drugim przypadku konieczne jest skorzystanie z profesjonalnej pomocy specjalistów. 

Problemy z jedzeniem idą niezwykle często idą w parze z zaburzeniami integracji sensorycznej i stają się widoczne już w pierwszych miesiącach życia dziecka. Rodzice mogą w wywiadzie zgłaszać następujące trudności:

  • Nieprawidłowy wzorzec karmienia piersią – dziecko ma trudności ze złapaniem piersi, łyka zbyt dużo powietrza, a co za tym idzie, może mieć kolki.
  • Problem z karmieniem piersią – trudności z przystawieniem dziecka do piersi, dziecko się wygina, zaczyna krzyczeć, jest poddenerwowane, kiedy nadchodzi czas karmienia.
  • Przy karmieniu butelką pojawienie się problemu z przejściem z jednego rodzaju mleka na inny, odmowa spożywania nowego mleka.
  • Trudności z tym, żeby zaakceptować smak smoczka lub piersi.
  • Problem z rozszerzaniem diety – przejście z karmienia piersią na karmienie innymi produktami.
  • Bardzo ubogi repertuar posiłków, widoczna monotonia.

 

Jakie objawy będzie prezentowało dziecko, które ma trudności z odbiorem bodźców sensorycznych? Na co rodzice powinni zwrócić uwagę? Kilka kwestii może być ściśle związanych z pojawieniem się trudności z jedzeniem:

  • Niechęć do dotykania pokarmów – dziecko nie chce chwytać produktów w dłonie, nerwowo reaguje w sytuacji, kiedy ma brudne ręce lub brudne ubranie, nie podejmuje działań związanych ze zgniataniem produktów czy rozsmarowywaniem ich po blacie.
  • Brudne ręce powodują natychmiastową chęć ich wytarcia, dziecko zaczyna pokazywać swoje dłonie, domaga się chusteczki, chce być karmione przez rodziców.
  • Widoczne jest dotykanie pokarmów tylko opuszkami palców lub mocne napinanie całego ciała w trakcie jedzenia.
  • Nie lubi, kiedy wyciera mu się twarz lub w momencie, kiedy rodzice chcą mu myć zęby.
  • Nie chce wkładać przedmiotów do buzi – etap ­­
  • mouthingu jest bardzo istotny w rozwoju dziecka, ponieważ wiąże się ze stymulowaniem jamy ustnej, a dzieci mające problem z jedzeniem niechętnie podejmują tego typu wyzwania.
  • Silny odruch wymiotny pojawia się u dziecka w sytuacji, kiedy jakiś produkt czy sztućce dotykają ust lub języka.
  • Odruch wymiotny może się pojawić w sytuacji, w której dziecko powącha jakiś produkt albo w momencie, kiedy na talerzu pojawi się coś, co nie będzie mu odpowiadało wizualnie.
  • Bywa, że dziecko napycha sobie buzię pokarmem.


Poza przyczynami sensorycznymi, trudności z jedzeniem mogą wynikać również z innych kwestii, np.:

  • Problemy motoryczne – trudności ze ssaniem, połykaniem, żuciem, utrudnione przejście z piersi lub butelki na karmienie produktami stałymi, problem z korzystaniem z kubka niekapka lub słomki, przyjmowanie nieprawidłowej pozycji przy karmieniu, nadmierne śli...

Dalsza część jest dostępna dla użytkowników z wykupionym planem


Dołącz do 3000 + czytelników, którzy nieustannie pogłębiają swoją wiedzę z zakresu pracy z podopiecznym z zaburzeniami integracji sensorycznej.

Otrzymuj co 2 miesiące sprawdzone narzędzia diagnostyczno-terapeutyczne od ekspertów – praktyków. Rozszerzaj swój warsztat pracy z podopiecznym z różnorodnymi zaburzeniami rozwojowymi w każdym wieku.

170 artykułów online
3 lata doświadczenia
Dostęp online i offline
16 numerów archiwalnych
9 filmów w ramach videoteki terapeuty
20 autorów – specjalistów
INTEGRACJA SENSORYCZNA W PRAKTYCE • Prenumerata już od 399 zł/rok

Przypisy

    POZNAJ PUBLIKACJE Z NASZEJ KSIĘGARNI