Z jednej strony dzieci nie boją się nowości technologicznych, szybko zaczynają się dobrze odnajdować w tym zakresie. Mogą również, dzięki odpowiednio dobranym treściom, zdobywać wiedzę i nowe umiejętności, co kiedyś nie było tak łatwe. Technologia zapewnia także rozrywkę. Z drugiej jednak strony cierpi na tym rozwój poznawczy (dzieci nie potrafią samodzielnie poszukiwać informacji, nie są w stanie dokonywać też weryfikacji treści), społeczny (wiele relacji ma miejsce w sieci i dzieciom trudno jest wchodzić w interakcje z rówieśnikami w realnym życiu) oraz sensoryczny. Coraz częściej nauczyciele i rodzice zauważają u młodych ludzi trudności z koncentracją, regulacją emocjonalną czy samokontrolą.
Na początku warto się zastanowić nad tym, co wpływa na rozwój koncentracji i procesów integracji sensorycznych? Trzeba wiedzieć, że jest on bardzo mocno powiązany z dojrzewaniem struktur mózgowych, m.in. kory przedczołowej, układu limbicznego czy sieci neuronalnych, które odpowiadają za selekcje bodźców. Dziecko przychodzi na świat z niedojrzałym układem nerwowym. Jest to proces wymagający systematycznego wsparcia i ciągłej stymulacji. Dzięki temu mózg zaczyna coraz lepiej radzić sobie z odbiorem bodźców. Dokonuje ich organizacji, interpretacji oraz integracji z wcześniejszymi doświadczeniami i bieżącymi działaniami, aby możliwe było wytworzenie adekwatnej reakcji adaptacyjnej. Kluczowe w tym wszystkim jest zapewnienie dziecku dostępu do różnorodnych bodźców, zapewnienie doświadczeń ruchowych oraz interakcji z innymi osobami. Dziecko musi mieć więc szansę na to, żeby działać, przemieszczać się, dotykać różnych faktur, materiałów, słuchać, wąchać czy smakować. Nadmiar technologii natomiast ogranicza dość znacznie zdobywanie doświadczeń wielozmysłowych. Zapewnia on bowiem stymulację o charakterze wzrokowo-słuchowym, która jest bardzo intensywna, ale jednocześnie mało zróżnicowana. Pamiętajmy o tym, że wykorzystanie tylko tego typu aktywności może łatwo doprowadzić do przebodźcowania i negatywnych konsekwencji, które są z tym związane.
Dzieci zdecydowanie mniej czasu spędzają obecnie na świeżym powietrzu, przez co zauważa się więcej trudności związanych z nieprawidłową dystrybucją napięcia mięśniowego czy zaburzenia obejmujące dużą i małą motorykę. Brak odpowiedniej ilości aktywności ruchowych doprowadza do deprywacji sensorycznej w obrębie układu przedsionkowego, proprioceptywnego czy dotykowego, które stanowią bazę do prawidłowego rozwoju integracji sensorycznej. Jednocześnie szybko zmieniające się bodźce słuchowe i wzorkowe, które oferuje technologia, sprawiają, że dziecko przyzwyczaja się intensywnych doznań. Im młodsze dzieci, tym trudniej im poradzić sobie z nadmierną stymulacją.
Najczęstsze konsekwencje zbyt dużej ilości technologii w życiu dziecka:
- Nadwrażliwość słuchowa objawiająca się lękiem i stresem w odpowiedzi na nagłe i niespodziewane dźwięki pojawiające się w otoczeniu.
- Poszukiwanie mocnych i intensywnych bodźców. Dziecko może nie reagować na bodźce delikatne, stonowane, a dąży do tego, aby cały czas coś oglądać czy słuchać. Można nawet zauważyć, że im więcej bodźców w jednym czasie pojawia się w otoczeniu, tym dziecko lepiej się w tym odnajduje. Przyczynia się to do bardzo chaotycznego działania dziecka.
- Trudności z planowaniem ruchu i panowaniem nad ciałem. Dziecko ma trudności z wykonywaniem podstawowych ćwiczeń i aktywności ruchowych, szybko się męczy, unika tego typu działania, woli przyglądać się z boku, jak inni ćwiczą.
- Zaburzenia w obszarze samoregulacji. Dziecku trudno jest panować nad swoimi emocjami, często (teoretycznie bez przyczyny) okazuje swoją złość i frustrację. Bywa, że zabranie mu dostępu do telewizora czy komputera powoduje atak złości, agresję ukierunkowaną na rodziców, rzucanie się po podłodze czy płacz, który bardzo trudno ukoić.
Oprócz wpływu na zaburzenia integracji sensorycznej, technologia wpływa również na umiejętność skupiania się na zadaniu. Gry komputerowe czy aplikacje, z których korzysta dziecko, działają na zasadzie szybkiej gratyfikacji. Młody człowiek jest więc przyzwyczajony do natychmiastowych efektów. Jeśli więc jakieś zadanie (np. dydaktyczne) trwa dłużej, dziecko zaczyna się denerwować i nie jest w stanie doprowadzić go do końca. Pojawia się bowiem brak motywacji, nuda, niechęć. Dziecko prezentuje tzw. uwagę rozproszoną, co oznacza, że jest w stanie skakać pomiędzy zadaniami, zaczyna wiele aktywności, jednak nie jest w stanie doprowadzić żadnej z nich do końca. Ma trudności z tym, aby utrzymać uwagę dowolną, która jest niezbędna w szczególności w nauce szkolnej. Co...
Dalsza część jest dostępna dla użytkowników z wykupionym planem
Dołącz do 3000 + czytelników, którzy nieustannie pogłębiają swoją wiedzę z zakresu pracy z podopiecznym z zaburzeniami integracji sensorycznej.
Otrzymuj co 2 miesiące sprawdzone narzędzia diagnostyczno-terapeutyczne od ekspertów – praktyków. Rozszerzaj swój warsztat pracy z podopiecznym z różnorodnymi zaburzeniami rozwojowymi w każdym wieku.
